Πέντε χρόνια κυκλοφορίας που όμως είναι αρκετά για την … εκτόξευση της δημοτικότητάς του. Κάθε κινητό εφήβου έχει «κατεβασμένη» την εφαρμογή του TikTok, το οποίο μετρά ένα δισεκατομμύριο ενεργούς χρήστες το μήνα και έχει .. διαταράξει τις ισορροπίες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Δεν είναι λίγες οι φορές που το δημοφιλές μέσο έχει απασχολήσει αρνητικά την κοινή γνώμη κυρίως λόγω των δοκιμασιών πρόκλησης (challenges) που έχουν φέρει εφήβους σε κίνδυνο, ακόμη και .. θάνατο. Οι ειδικοί προειδοποιούν για τη χρήση του καθώς η γνώση γύρω από τον αλγόριθμο που χρησιμοποιεί είναι πολύ μικρή, ενώ φαίνεται πως έχει επιπτώσεις στην ψυχική υγεία.
Ο«Ελεύθερος Τύπος της Κυριακής» επιχειρεί να … αποκρυπτογραφήσει το εξαιρετικά εθιστικό TikTok, με τη βοήθεια της αναπληρώτριας καθηγήτριας Παιδιατρικής – Εφηβικής Ιατρικής και επιστημονικά Υπεύθυνης «φιλικών» για εφήβους και νέους, Αρτέμιδος Τσίτσικα.
Είναι εντυπωσιακό ότι το TikTok κατατάχθηκε ως η εφαρμογή με τις περισσότερες λήψεις το 2021. Ξεπέρασε τα αγαπημένα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπως το Instagram, το Facebook και το Snapchat. Μεγάλο μέρος της ανάπτυξης της εφαρμογής προέρχεται από την αύξηση των χρηστών της κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19, ειδικά την περίοδο του lockdown τους πρώτους μήνες του 2020. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα Statista, το TikTok σημείωσε ανάπτυξη κατά 180% στις ηλικίες 15-25 ετών το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. «Είναι μια πλατφόρμα πολύ σαγηνευτική, με ιδιαίτερα εθιστική επίδραση. Ειδικά για τα παιδιά είναι πολύ ενδιαφέρουσα καθώς τα βίντεο διαρκούν λίγο και έχουν πραγματικά ωραία δοσμένο περιεχόμενο. Οι έφηβοι μου λένε ότι χάνουν το χρόνο όταν είναι μέσα στο TikTok», σημειώνει η κυρία Τσίτσικα.
Πέρα από το γεγονός ότι διαπιστώνεται και μια θετική πλευρά από τη χρήση του, δηλαδή η ψυχαγωγία, η ελάττωση του άγχους και η διαφυγή, διατυπώνονται προβληματισμοί οι οποίοι στην περίπτωση του TikTok είναι περισσότεροι συγκριτικά με τα υπόλοιπα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Η υπερβολική χρήση του είναι εις βάρος των δραστηριοτήτων των παιδιών και των υποχρεώσεών τους. Επιπλέον έχει αρνητική επιρροή. Είναι συχνή η απαξίωση όταν κάτι δεν μπορούν να το επιτύχουν. Επίσης, η βία που βλέπουν μπορεί να καταλήξει μιμητικά», εξηγεί η ίδια, και προσθέτει:
«Ειδικά σε ό,τι αφορά στα κορίτσια η προβολή συγκεκριμένων προτύπων και η προσπάθεια να τα φτάσουν αυτά τα πρότυπα είναι επιβλαβής για την αυτοκριτική και την αυτοβελτίωση. Επίσης, παρατηρούμε το φαινόμενο της σεξουαλικοποίησης. Ο όρος ‘σέξυ’ συναντάται σε όλο και μικρότερες ηλικίες και αντιμετωπίζεται ως ένα μέσο επίτευξης στόχων από τα κορίτσια. Οσον αφορά στα αγόρια, εθίζονται στη βία και την απαξίωση».
