Το να βάζεις το παιδί μπροστά από μία οθόνη, κινητό ή tablet, για να ηρεμήσει για κάποια ώρα είναι κάτι που κάνουν σχεδόν όλοι οι γονείς που χρειάζονται μερικά λεπτά για να κάνουν μια δουλειά ή για να ξεκουραστούν. Ωστόσο μία νέα μελέτη δείχνει πως αν χρησιμοποιείται διαρκώς ως μία τεχνική ηρεμίας, μπορεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις.
Η μελέτη αφορά παιδιά προσχολικής ηλικίας 3-5 ετών και περιλαμβάνει 422 γονείς και τον ίδιο αριθμό παιδιών, ενώ αξίζει να σημειωθεί πως η έρευνα έλαβε χώρα πριν την πανδημία COVID. Η ομάδα λοιπόν βρήκε πως η αυξημένη χρήση συσκευών ως μηχανισμός ηρεμίας συνδέεται με αυξημένη δυσλειτουργία στο χειρισμό συναισθημάτων των παιδιών.
Η σύνδεση είναι ιδιαίτερα διακριτή στα αγόρια και σε παιδιά που είναι ήδη υπερκινητικά και δραστήρια.
Η χρήση κινητών συσκευών για να ηρεμήσουν ένα μικρό παιδί μπορεί να φαίνεται ακίνδυνη προσωρινά για να μειώσει την πίεση στο νοικοκυριό, αλλά μπορεί να υπάρχουν μακροπρόθεσμες επιπτώσεις αν γίνει συνήθεια. Ειδικότερα στην προσχολική ηλικία, οι συσκευές μπορεί να στερήσουν ευκαιρίες για ανάπτυξη της ανεξαρτησίας και μεθόδους διαχείρισης των συναισθημάτων. – Jenny Radesky, αναπτυξιακή συμπεριφορική παιδίατρος του University of Michigan
Οι ερευνητές τονίζουν πως η χρήση των συσκευών με μέτρο μπορεί να είναι χρήσιμη και δεν μπορεί να αποκλειστεί συνολικά. Αλλά προειδοποιούν πως δεν πρέπει να είναι ο κύριος ή συχνός τρόπος να κρατάτε τα παιδιά ήρεμα.
Οι γονείς μπορεί να βιώσουν άμεση ανακούφιση από τη χρήση των συσκευών αφού γρήγορα και αποτελεσματικά μειώνουν τις αρνητικές και δύσκολες συμπεριφορές των παιδιών. Αυτή είναι μία λύση που ανταμείβει τόσο τους γονείς όσο και τα παιδιά και μπορεί να τους υποκινήσει να διατηρήσουν αυτόν τον κύκλο. Η συνήθεια χρήσης συσκευών για την αντιμετώπιση δύσκολων συμπεριφορών ενδυναμώνεται με τον καιρό, ενώ ενδυναμώνεται και η απαίτηση χρήσης των συσκευών από τα παιδιά. Όσο πιο συχνά χρησιμοποιούνται οι συσκευές, τόσο λιγότερο εξασκούνται τα παιδιά – και οι γονείς τους – σε στρατηγικές χειρισμού των συναισθημάτων.
Οι ερευνητές προτείνουν άλλες επιλογές για να ηρεμούν τα παιδιά, που περιλαμβάνουν αισθητηριακές εμπειρίες, όπως να ακούν μουσική, να παίζουν με πλαστελίνη και να χοροπηδούν σε τραμπολίνο. Προτείνουν επίσης την ονομασία συναισθημάτων με χρώματα, για να μπορούν τα παιδιά να μάθουν, να αναγνωρίζουν και να καταλαβαίνουν τη διάθεσή τους, επικοινωνώντας την εύκολα στους γονείς. Οι επιλογές των παιδιών πρέπει να τους προσφέρονται και να τους εξηγούνται όταν είναι ήρεμα και όχι σε “αμόκ”. Η αυστηρή χρήση ορίων όσον αφορά τη χρήση εφαρμογών, μπορεί να θέσει υπό έλεγχο τη χρήση συσκευών.
Όλες αυτές οι λύσεις βοηθούν τα παιδιά να καταλάβουν τον εαυτό τους καλύτερα και να νιώσουν πιο ικανά στο χειρισμό των συναισθημάτων τους. Χρειάζεται επανάληψη από το γονέα ο οποίος πρέπει να προσπαθήσει να μείνει ήρεμος και να μην αντιδρά υπερβολικά στα συναισθήματα των παιδιών, αλλά να τα βοηθά να αναπτύξουν ικανότητες συναισθηματικής διαχείρισης που θα κρατήσουν μία ζωή.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο JAMA Pediatrics.
